- Artikel 225 Sr: maximaal zes jaar of een geldboete van de vijfde categorie.
- Lid 2 noemt ook het gebruiken, afleveren en voorhanden hebben van zo’n geschrift.
- Een maximum is niet de gebruikelijke straf.
- In de Telegram-zaak eiste het OM 180 en 160 uur werkstraf; een eis is geen vonnis.
Gecontroleerd op 6 oktober 2026 op wetten.overheid.nl. Dit is informatie, geen juridisch advies.
| Artikel | Gaat over | Maximum volgens de wet |
|---|---|---|
| 225 lid 1 Sr | Een geschrift dat tot bewijs van enig feit bestemd is, valselijk opmaken of vervalsen om het als echt te gebruiken of door anderen te laten gebruiken | 6 jaar of geldboete vijfde categorie |
| 225 lid 2 Sr | Zo’n geschrift opzettelijk gebruiken, afleveren of voorhanden hebben terwijl u weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat het daarvoor bestemd is | dezelfde straf |
| 231 lid 1 en 2 Sr | Reisdocumenten en identiteitsbewijzen: valselijk opmaken, laten verstrekken op valse gegevens, voorhanden hebben of gebruiken | 6 jaar of geldboete vijfde categorie |
Een maximum is geen gebruikelijke straf
Het getal van zes jaar is wat de wet als bovengrens noemt. Wat een rechter in een zaak oplegt, hangt af van wat er is gebeurd, van de rol van de verdachte en van meer. Een voorbeeld: in de Telegram-zaak eiste de officier werkstraffen van 180 en 160 uur. Het OM zei dat daar valse documenten waren aangeboden maar niet geleverd. Dat is een eis, geen vonnis, en geen maatstaf voor een andere zaak.
Valt een rijbewijs onder artikel 231?
Artikel 231 noemt reisdocumenten en identiteitsbewijzen in de zin van artikel 1 van de Wet op de identificatieplicht. Of een rijbewijs daaronder valt, hebben wij niet vastgesteld; de RDW zegt wel dat een geldig rijbewijs in Nederland ook een identiteitsdocument is. Artikel 225 geldt in elk geval voor elk geschrift dat tot bewijs kan dienen.
Wat dit niet is
Een geldboete van de vijfde categorie noemen we hier niet in euro’s; dat bedrag hebben wij niet geopend. Wie vragen heeft over de eigen situatie, kan een advocaat raadplegen. Voor de praktijk: nep-rijbewijs kopen, rijbewijs kopen en fraude melden.
Mythe en feit
| Mythe | Feit |
|---|---|
| Zes jaar is de normale straf. | Het is de bovengrens; de rechter weegt de zaak. |
| Bestellen zonder gebruiken is niet strafbaar. | Artikel 225 lid 2 noemt voorhanden hebben als de persoon weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat het voor gebruik bestemd is. |
| Alleen de maker is strafbaar. | Lid 2 noemt ook wie het gebruikt of aflevert. |
Het verband met meldingen
De Meld.nl-pagina over rijbewijsfraude noemt de artikelen 225, 231, 231a en 326 Sr als kader voor meldingen. Wij hebben alleen 225 en 231 gelezen; 231a en 326 noemen we hier dus alleen als genoemd door Meld.nl. Meld.nl kon bij onze controle geen meldingen verwerken; gebruik de politie.
Controle in twee minuten
- Gaat het om een geschrift dat tot bewijs dient, zoals een rijbewijs of diploma?
- Bent u de maker, gebruiker of bezitter?
- Twijfelt u over uw positie? Vraag een advocaat voordat u verklaart.
Veelgestelde vragen
Wat is het strafmaximum voor valsheid in geschrifte?
Zes jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vijfde categorie (artikel 225 lid 1 Sr). Dat is een maximum.
Is het voorhanden hebben van een vals document strafbaar?
Artikel 225 lid 2 Sr noemt ook het voorhanden hebben, als de persoon weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat het geschrift voor gebruik bestemd is.
Is een rijbewijs een geschrift in de zin van de wet?
Artikel 225 geldt voor elk geschrift dat tot bewijs kan dienen; een rijbewijs dient als bewijs van rijbevoegdheid.
Waar vind ik de wettekst?
Op wetten.overheid.nl, Wetboek van Strafrecht, artikel 225 en 231.