Valse documenten in Nederland: wat bekend is

Wat we hebben kunnen onderbouwen

• Diploma’s. Sites en kanalen bieden nepdiploma’s aan, soms met de belofte van een inschrijving in het diplomaregister van DUO. DUO zegt dat dat niet kan. Zie vals diploma kopen.
• Inburgering. In oktober 2024 eiste het Openbaar Ministerie vier jaar celstraf tegen twee leidinggevenden van een taalschool voor fraude met inburgeringsexamens. De eis is geen vonnis.
• Rijbewijzen. Zie rijbewijs kopen en de overige gidsen.

De Telegram-zaak

Twee mannen van 22 (Arnhem) en 26 (Nijmegen) boden van begin april tot begin juni 2023 via Telegram valse documenten aan: rijbewijzen, diploma’s, vaccinatiebewijzen en BKR-registraties. Volgens het Openbaar Ministerie leverden zij niets, maar wekten zij wel de indruk dat te kunnen, en haalden zij ruim 8.000 euro binnen. De officier eiste 180 en 160 uur werkstraf (gemeld op 2 oktober 2024). Het is een eis, geen uitspraak, en geen maatstaf voor andere zaken.

Vaccinatiebewijzen

Valse vaccinatiebewijzen komen in de Telegram-zaak voor. Wij hebben geen eigen pagina gemaakt, omdat wij er geen aanvullende officiële bron over openden. Wie ze aangeboden krijgt, meldt het zoals op fraude melden staat.

Waarom de aanbieders ermee wegkomen

Wie een nepdocument bestelt, gaat zelden naar de politie als het misloopt, want hij weet dat zijn eigen doel niet deugde. Aanbieders rekenen daarop. In de Telegram-zaak kwam de politie de verdachten op het spoor door een undercoveraankoop: een agent benaderde het account om een mbo-diploma te kopen en deed een aanbetaling, volgens de berichtgeving van Omroep Gelderland. Die bron hebben wij alleen via zoekresultaten gezien, dus we geven het als gemeld weer.

Wat voor alle documenten geldt

Echte documenten ontstaan bij de instantie die ze afgeeft, na de voorgeschreven procedure. Een aanbieder die ‘voor u’ iets laat registreren, kan dat niet. Daarom staan alle loketten op officiële controles. Het strafrecht staat op valsheid in geschrifte.

Zo gaat de oplichting

1. Een advertentie of Telegram-kanaal biedt ‘elk document’ aan: rijbewijs, diploma, vaccinatiebewijs, BKR-registratie.
2. De verkoper noemt een vaste prijs en vraagt betaling in crypto of via overschrijving.
3. Als ‘bewijs’ stuurt hij een voorbeeld, soms een scan met een ‘registratie’.
4. Na de aanbetaling volgt een tweede bedrag voor registratie of verzending.
5. Het eind is stilte, of een document dat in geen register staat.

Wat verkopers beloven en wat de instantie doet

Gevolgen, per terrein

• Strafrecht. Artikel 225 Sr noemt als maximum zes jaar of een geldboete van de vijfde categorie voor het gebruiken of voorhanden hebben van een vals geschrift. Dat is een bovengrens; in de Telegram-zaak eiste de officier 180 en 160 uur werkstraf.
• Werk. Een diploma dat niet in het diplomaregister staat, valt op bij navraag door een werkgever.
• Identiteit. Voor een bestelling vragen aanbieders vaak kopieën van uw ID en pasfoto. De RDW noemt het rijbewijs het meest gebruikte identiteitsdocument.
• Geld. Wie vooruitbetaalt, ziet niets terug; zie het bedrag uit de Telegram-zaak.

Mythe en feit

Controle in twee minuten

• Belooft de aanbieder een registratie of uitslag die alleen een instantie kan geven?
• Vraagt hij vooruitbetaling, crypto of een tweede bedrag?
• Staat er een bedrijfsadres waar u iemand kunt bellen?
• Vraagt hij een kopie van uw ID of pasfoto?

Als u al heeft betaald

Bel uw bank, bewaar alles, doe aangifte op politie.nl en meld de zaak bij de Fraudehelpdesk (088-7867372). Anoniem kan via Meld Misdaad Anoniem (0800 7000). De hele tabel met loketten staat op fraude melden.

Veelgestelde vragen