- Een rijbewijs vraagt u aan bij de gemeente; de RDW registreert de verklaringen na het examen en beheert het register.
- De RDW noemt het rijbewijs het meest gebruikte identiteitsdocument; online inloggen kan met rijbewijzen vanaf 26 mei 2018 met chip.
- Een kopie van een identiteitsbewijs mag niet iedereen zomaar vragen; markeer elke kopie met ‘kopie’, de ontvanger en de datum.
- Een openbaar controleloket voor derden vonden wij voor rijbewijzen niet.
De tabel noemt de instanties die wij hebben geopend. Waar we geen openbare controle vonden, staat dat erbij. Stand: 6 oktober 2026.
| Document | Bevoegde instantie | Aanvragen of controleren | Gids |
|---|---|---|---|
| Rijbewijs (eerste) | Gemeente; examen bij het CBR | In persoon bij de gemeente, met ID en pasfoto | Rijbewijs aanvragen |
| Rijbewijs verlengen of kwijt | RDW en gemeente | Online bij de RDW (DigiD) of bij de gemeente | Rijbewijs kwijt |
| Buitenlands rijbewijs | RDW en gemeente | Omwisselen of 185-dagenregel; RDW beoordeelt | Omwisselen |
| Of een rijbewijs ‘geregistreerd’ is | Gemeente en RDW | Een openbaar controleloket voor derden vonden wij niet | Geregistreerd rijbewijs |
| Diploma | De opleiding; DUO beheert het diplomaregister | Bewijs van registratie komt van DUO zelf | Vals diploma |
| Inburgeringsdiploma | DUO | Officiële loket van DUO; een valse registratie kan volgens DUO niet | Valse documenten |
Een regel voor alle documenten
Biedt iemand aan een document voor u te ‘registreren’, dan bevestigt geen officiële controle dat later. Echte inschrijvingen ontstaan bij de instantie, na de voorgeschreven procedure, niet bij een verkoper.
Wat kijken naar een kaart oplevert
Een kaart bekijken ziet grove fouten, maar geen goede vervalsing. Wie documenten beroepsmatig controleert, bijvoorbeeld een verhuurder of een personeelsafdeling, kan bij twijfel het beste de instantie vragen. De RDW wijst erop dat niet iedereen zomaar een kopie van een identiteitsbewijs mag vragen. Opgevallen vervalsingen horen bij de politie; zie fraude melden.
Voor wie een kopie wil of krijgt
Ook wie zelf documenten ontvangt, bijvoorbeeld als verhuurder, heeft regels. De RDW zegt dat alleen bepaalde organisaties, zoals werkgevers en banken, een kopie van een identiteitsbewijs mogen vragen. Wie een kopie opstuurt, zet er best bij dat het een kopie is, voor wie en op welke datum. Dat maakt hergebruik door oplichters lastiger.
Mist u een document? Schrijf ons via contact.
Wat een rijbewijs technisch kan
Volgens de RDW zijn er twee manieren om online te identificeren met een rijbewijs. Rijbewijzen afgegeven vanaf 14 november 2014 kunt u via de DigiD-app eenmalig laten controleren; rijbewijzen vanaf 26 mei 2018 hebben een chip met EiD-logo waarmee u direct kunt inloggen. De pincode wordt bij rijbewijzen die na 1 juli 2023 zijn afgegeven automatisch geactiveerd; voor eerdere kunt u hem tegen 3,50 euro aanvragen. Dat het rijbewijs als identiteitsbewijs dient, geldt niet overal: bij de Belastingdienst en voor een BSN-aanvraag heeft u een ander document nodig.
Wat aanbieders zeggen en wat de instantie doet
| Wat een aanbieder zegt | Wat de instantie doet |
|---|---|
| ‘Wij controleren uw rijbewijs in het register.’ | Een openbaar loket voor derden vonden wij niet; vraag uw gemeente naar uw eigen rijbewijs. |
| ‘Wij registreren uw diploma bij DUO.’ | DUO zei dat dit niet kan via een verkoper of instelling. |
| ‘Wij vragen uw ID voor de controle.’ | De RDW zegt dat niet iedereen een kopie mag vragen. |
Controle in twee minuten, voor verhuurders en werkgevers
- Vraagt u een kopie? Volgens de RDW mogen alleen bepaalde organisaties dat, zoals werkgevers en banken.
- Vermeld op uw eigen kopie ‘kopie’, de naam van uw organisatie en de datum.
- Maak het BSN onleesbaar, bijvoorbeeld met de KopieID-app van de overheid.
- Twijfelt u aan een document? Neem contact op met de instantie die het afgaf, niet met degene die het toont.
- Vermoedt u een vervalsing? Geef het aan bij de politie.
Wie u kunt bellen of melden
| Loket | Wanneer | Contact |
|---|---|---|
| Politie | Vermoeden van een vervalsing, aangifte | politie.nl; 0900-8844; 112 bij gevaar |
| Fraudehelpdesk | Een nieuwe truc of een twijfelgeval | 088-7867372 |
| Meld Misdaad Anoniem | Anoniem een aanbieder aanwijzen | 0800 7000 |
| RDW | Kwijt of misbruikt rijbewijs | Online met DigiD |
Veelgestelde vragen
Kan ik een rijbewijs online laten controleren?
Een openbaar loket voor derden hebben wij niet gevonden. Vraag bij twijfel de gemeente of de politie.
Is kijken naar de beveiligingskenmerken genoeg?
Niet altijd. Het ECID meldt dat goede vervalsingen soms ongemerkt door controles komen. Bij twijfel beslist de instantie.
Mag een verhuurder een kopie van mijn rijbewijs vragen?
De RDW zegt dat niet iedereen een kopie van een identiteitsbewijs zomaar mag vragen. Geeft u er een, markeer hem dan met ‘kopie’, de ontvanger en de datum.
Hoe zie ik dat een rijbewijs echt is?
Aan de kaart alleen niet altijd; goede vervalsingen komen soms ongemerkt door controles. Bij twijfel beslist de instantie die het afgaf.
Kan ik met mijn rijbewijs online inloggen?
Ja, met rijbewijzen vanaf 26 mei 2018 met chip; oudere vanaf 14 november 2014 via de DigiD-app. Dat geldt niet overal, bijvoorbeeld niet bij de Belastingdienst.